Xem nhanh trong 1 phút
6 ý chính
- Không ký gì thì áp dụng chế độ tài sản theo luật định (Điều 28, 33 Luật Hôn nhân và gia đình 2014): tài sản tạo ra, thu nhập do lao động, sản xuất, kinh doanh của mỗi người trong thời kỳ hôn nhân là tài sản chung, dù đứng tên ai.
- Tài sản riêng (Điều 43): có trước khi kết hôn, được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân. Có tranh chấp mà không chứng minh được là riêng thì coi là chung (khoản 3 Điều 33).
- Muốn khác mặc định: lập thỏa thuận chế độ tài sản (Điều 47, 48) – ghi rõ tài sản chung, riêng, quyền và nghĩa vụ, điều kiện và nguyên tắc chia khi chấm dứt. Phải lập trước khi kết hôn, bằng văn bản có công chứng hoặc chứng thực; có hiệu lực từ ngày đăng ký kết hôn.
- Thỏa thuận có giới hạn: vợ chồng vẫn có nghĩa vụ đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình; chỗ thiếu hoặc không rõ thì áp dụng luật mặc định. Xâm hại nghiêm trọng quyền được cấp dưỡng, thừa kế của cha mẹ, con cái thì có thể bị tòa tuyên vô hiệu (Điều 50). Sửa đổi cũng phải công chứng (Điều 49).
- Cưới rồi thì không lập được thỏa thuận chế độ tài sản nữa; chỉ còn cách thỏa thuận chia một phần hoặc toàn bộ tài sản chung, lập thành văn bản (Điều 38).
- Thông tin pháp luật tham khảo.
Cái giá phải trả và thứ đổi lại
💸 Cái giá
Đọc vài điều của Luật Hôn nhân và gia đình thì không mất tiền; lập thỏa thuận thì mất phí công chứng hoặc chứng thực. Khó nhất là mở lời nói chuyện tiền trước khi cưới.
🎯 Đổi lại được gì (theo sách)
Hai người biết luật đã chia sẵn thế nào (chế độ tài sản theo luật định), rồi tự chọn giữ hay đổi; khi có chuyện không phải cãi bằng trí nhớ. Mức bằng chứng: A.
Ở Việt Nam: luật, số liệu, vụ việc
📅 Thông tin cập nhật đến:
- Ở Việt Nam: Luật Hôn nhân và gia đình 2014 (còn hiệu lực; văn bản hợp nhất 121/VBHN-VPQH 2025).
- Điều 28: vợ chồng được chọn chế độ tài sản theo luật định hoặc theo thỏa thuận.
- Điều 33: tài sản chung gồm tài sản tạo ra, thu nhập do lao động, sản xuất, kinh doanh… trong thời kỳ hôn nhân; không chứng minh được là riêng thì coi là chung (khoản 3).
- Điều 43: tài sản riêng gồm tài sản có trước khi kết hôn, được thừa kế riêng, tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân.
- Điều 47: thỏa thuận chế độ tài sản lập trước khi kết hôn, bằng văn bản có công chứng hoặc chứng thực, hiệu lực từ ngày đăng ký kết hôn.
- Điều 48: nội dung – tài sản chung, riêng; quyền, nghĩa vụ; điều kiện, nguyên tắc chia khi chấm dứt; thiếu hoặc không rõ thì áp dụng Điều 29–32 và chế độ luật định.
- Điều 49: sửa đổi, bổ sung theo hình thức như Điều 47.
- Điều 50: tòa tuyên vô hiệu nếu vi phạm điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự, vi phạm Điều 29–32, hoặc xâm hại nghiêm trọng quyền được cấp dưỡng, thừa kế, lợi ích hợp pháp của cha mẹ, con và thành viên khác.
- Điều 29 khoản 2: vợ chồng có nghĩa vụ bảo đảm điều kiện đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình.
- Điều 38: đã cưới thì có thể thỏa thuận chia một phần hoặc toàn bộ tài sản chung, lập thành văn bản.
- Thực tiễn: chế độ tài sản theo thỏa thuận "vẫn còn rất ít" được áp dụng, người dân ngại vì sợ bị coi là thiếu tin tưởng (Tạp chí Tòa án 29/8/2025).
Luật, mức tiền và lãi suất có thể đã thay đổi sau ngày cập nhật. Trước khi làm theo, hãy kiểm tra văn bản gốc hoặc hỏi cơ quan có thẩm quyền.
Lưu ý khi áp dụng
Không dùng Bộ luật Dân sự Trung Quốc (Điều 1062, 1063, 1065, 1088): ở TQ thỏa thuận chỉ cần văn bản, không bắt công chứng, lập trước hay sau cưới đều được; ở VN thỏa thuận chế độ tài sản PHẢI lập trước khi kết hôn, có công chứng hoặc chứng thực (Điều 47). Ở TQ thừa kế, tặng cho trong hôn nhân mặc định là chung; ở VN thừa kế riêng, tặng cho riêng là tài sản riêng (Điều 43). VN không có khoản "bồi thường việc nhà khi ly hôn" như Điều 1088 TQ – VN tính lao động trong gia đình như lao động có thu nhập khi chia tài sản (Điều 59) – đã làm ở tập 278, ở đây không đi sâu. Tránh trùng tập 290 (nhà trước cưới, thêm tên vào sổ, hoa lợi từ tài sản riêng), 167 (bố mẹ góp tiền), 175 (nợ riêng), 286 (phá tán tài sản chung). Không nêu phí công chứng (chưa tra). Không có số liệu VN về số thỏa thuận được lập – chỉ nói "còn rất ít" theo Tạp chí Tòa án 29/8/2025.
Làm ngay hôm nay
- Hai người cùng đọc các điều luật về tài sản vợ chồng
- Liệt kê tài sản mỗi người có trước khi cưới
- Giữ giấy tờ chứng minh tài sản riêng
- Muốn tách bạch: ra công chứng trước ngày đăng ký
- Không lập cũng được, nhưng hiểu rõ chế độ mặc định
Câu hỏi để tự kiểm tra: Bạn có dám mở lời chuyện tài sản trước khi cưới không?
Ảnh đúc kết (lưu lại để nhớ)

Nguồn và ghi công
Bài dịch, rút gọn và bổ sung thông tin Việt Nam từ 高性价比人生指南 (mục 10.10, đã dịch và rút gọn) của tác giả eternity4719, phát hành theo giấy phép CC BY 4.0. Ensado đã chỉnh sửa so với bản gốc: dịch sang tiếng Việt, rút gọn, thay số liệu Trung Quốc bằng luật và số liệu Việt Nam khi có. Tên tiếng Việt “Cẩm nang sống đáng đồng tiền” do Ensado đặt.
Nguồn Việt Nam và nghiên cứu được dẫn: Luật Hôn nhân và gia đình 2014 (Điều 28, 29, 33, 38, 43, 47–50); Tạp chí Tòa án nhân dân (29/8/2025).